Dieses Blog durchsuchen

Wird geladen...

Sonntag, 19. Juni 2011

ეგვიპტე. უმნიშვნელოვანესი არაბული სახელმწიფო / Ägypten. Die wichtigsten arabische staat

    ეგვიპტე მსოფლიოს ცივილიზაციის აკვნად ითვლება, დაარსებიდან დღემდე ქვეყანაში იყო სპარესელების, ალექსანდერე მაკოდონელის, რომის, არაბების, თურქების და ბოლოს ბრიტანელების ბატონობა მაგარმ ქვეყანა სულ ეგვიპტედ რჩებოდა, როცა მან არაბების ბატონობისას მოსახლეობაც კი გამოიცვალა, აქ კარგად ჩანს, რომ მთელი თავისი ისტორიის მანძილზე არ დაუკარგავს მნიშვნელობა როგორც მსოფლიოს უმნიშვნელოვანეს ქვეყანას, მისი ასეთი მნიშვნელობა განპირობებული იყო, მისი      ადგილმდებარეობით და სიმდიდრით,  ეგვიპტე მდებარეობს, აფრიკის კონტინენტის უკიდურეს ჩრდილო-აღმოსავლეთში, ტერიტორიის 1/10, სინას ნახევარკუნძული აზიის კონტინენტზეა, ქვეყნის მთლიანი ფართობი 1 მლნ კვ/კმ ოდნავ მეტია, ქვეყანას დასავლეთით ლინია ესაზღვრება, სამხრეთით სუდანი, აღმოსავლეთით, წითელი ზღვა და ისარაელი, ხოლო ჩრდილოეთით ხმელთაშუა ზღვა,  ეგვიპტის უმთავრესი სიმდიდრე არის, მსოფლიოს უგრძესი მდინარე ნილოსი, სწორედ ამის გამო თქვა ჰეროდოტემ ,,ეგვიპტე ნილოსის საჩუქარია’’.   ნილოსის ყოველწლიური სეზონური წყალდიდობის გამო, ხეობა ივსება ალუვიონით, რაც საუკეთესო პირობებს ქმნის სოფლის მეურნეობის განვითარებისათვის, ეგვიპტე დიდი მწარმოებელია ხორბლის,   ბამბის,  შაქრის ლერწმის, სიმინდისა და ბრინჯის, ეგვიპტის ეკონომიკაში ასევე დიდი წვლილი შეაქვს, ცემენტის, რკინის, ალუმინის და ფოლადის წარმოებას, ნავთობისა და გაზის გადამუშავებას, ელექტროენერგიის წარმოებას და ტურიზმს,  ეგვიპტის სიძლიერედ და ამავე დროს სისუსტედაც შეიძლება ჩაითვალოს მისი 82,000,000 მლნ-იანი მოსახლეობა, ქვეყანას ამხელა მოსახლეობა აშკარად დიდ უპირატესობას ანიჭებს რეგიონში და მთელ არაბულ სამყაროში, ამ ქვეყანაში ხომ ყველაზე მეტი არაბი ცხოვრობს, მაგრამ პრობლემას ის ქმნის რომ ქვეყანას არ შეუძლია ამდენი ადამიანისათვის, სამუშაო პირობების შექმნა, რის გამოც მისი მოსახლეობა მოდებულია მთელ, არაბული სამყაროს ნავთობით მდიდარ ქვეყნებს სამუშაოდ, რაც ქვეყანას გარკვეული გავლენის მოპოვების საშუალებას აძლევს ამ ქვეყნებზე, მოსახლეობის მხრივ პრობლემა არის ისიც, რომ ქვეყანაში მოსახლეობის 8% ქრისტიანი კოპტია, რაზეც სუნიტური უმრავლესობა არც ისე ტოლერანტულია და ხშირი არის თავდასხმები ქრისტიანულ მოსახლეობაზე.
       და ახლა რა არის ეგვიპტის გეოპოლიტიკური მიზნები, 1922 წელს როცა ქვეყანა დამოუკიდებელი გახდა, მის მთავარი გეოპოლიტიკური მიზანი ალბათ საკუთარი სახელმწიფოს აშენება, რეგიონში ლიდერის ფუნქციის მოპოვება და საკუთარი მოსახლეობის დაცვა წარმოადგენდა, ეგვიპტის გეოპოლიტიკის განსაზღვრაში უდიდესი ცვლილება გამოიწვია 1948 წელს ისრაელის სახელმწიფოს დაარსებამ, ეგვიპტე რადგან თვლიდა, რომ ის იყო არაბული სამყაროს ფლაგმანი და ლიდერი მთელი რეგიონის, პირველი გამოეხმაურა ამ ფაქტს და არაბულ კოალიციასთან ერთად ისრაელის წინააღმდეგ ომში ჩაება, მაგრამ ამ ომში და ისრაელთან გამართულ ყველა ომში დამარცხების შემდეგ, იძულებული გახდა ამ ქვეყნის მიმართ პოლიტიკა შეეცვალა, რასაც მოჰყვა 1979 წლისნ კემპ-დევიდის სამშვიდობო შეთანხმება ისრაელთან, ამ ფაქტმა საკმაოდ შეარყია მისი როგორც არაბული სამყაროს ფლაგმანის სტატუსი,  თუმცა სამაგიეროდ მიიღო აშშ-ს დახმარება და მოკავშირეობა, რის გამოც კიდევ უფრო დაეძაბა ურთიერთობა არაბულ და მუსლიმურ სახელმწიფოებთან,  რასაც კიდევ მოჰყვა თვითონ ეგვიპტელი მოსახლეობის დიდი უკმაყოფილება, ხელისუფლების მიმართ, ეგვიპტის ყველა მმართველი 1952 წლის შემდეგ, რაც ქვეყანა რესპუბლიკა გახდა, ქვეყანას არც ერთი დემოკრატიული მთავრობა არ ჰყოლია,  ყველა პრეზიდენტი დროთა განმავლობაში ავტოკრატად გადაიქცა, ეკონომიკური კრიზისის დროს როცა, ხალხში მკვეთრად დაეცა ცხოვრების დონე, ხალხმა, დამნაშავედ ხელისუფლება და დემოკრატიის ნაკლებობა მიიჩნია, შედეგად ქვეყანამ დაკარგა მუბარაქი და ალბათ კიდევ დასავლური კურსიც, ამერიკამ ამ შედეგზე თანხმობა განაცხადა და ყველაფერი დემოკრატიის გამარჯვებად მონათლა, არაბული სამყაროც შედეგით კმაყოფილი დარჩა, ეგვიპტის მოსახლეობამ მიიღო ახალი გარდამავალი მთავრობა და რომელიც მაქსიმალურად ცდილობს , მოსახლეობის სურვილების შესრულებას, გაუხსნა საზღვარი ღაზის სექტორის მაცხოვრებლებს, თუმცა ამერიკელთა ზეწოლით მალევე დახურა, ქვეყანა მეტად ცდილობს, წარმოაჩინოს თავი არაბულ სამყაროში, გამოჩნდეს როგორც ნაკლებ დამოკიდებული ამერიკაზე, სწორედ ეგვიპტის რევოლუცია იყო ის ძალა რომელმაც, მთელი არაბული სამყაროს გარდაქმნა  გამოიწვია, ეს კიდევ მეტად წარმოაჩენს ეგვიპტეს როგორც არაბული სამყაროს უმნიშვნელოვანეს სსახელმწიფოს, ქვეყანა ამჟამად გარდამავ პერიოდშია და ახლა აყალიბებს თავის ახალ გეოპოლიტიკურ მიზნებს, ამ გეოპოლიტიკური მიზნების დასაცავად და განსახორციელებლად, ქვეყანას ჰყავს 450.000-იანი არმია და 2,4 მლრდ დანახარჯები. იმედია ქვეყანა შეძლებს ამ პერიოდის გადაგორებას და თავისი მიზნების საბოლოოდ გარკვევას, დაიკავებს საკუთარ ადგილს არაბულ სამყაროში და არც დასავლურ სამყაროს დაივიწყებს.